Tayvan Borsası İngiltere’yi Geride Bıraktı: Yapay Zekâ Çipleri Yeni Dönemi Başlatıyor

📈 Tarihi Dönüm Noktası

Bloomberg’in son verilerine göre Tayvan borsasının toplam piyasa değeri, artık Birleşik Krallık’ınkini geride bıraktı. Bu dikkat çekici değişim, neredeyse tamamen küresel çapta yapay zekâ çiplerine olan yoğun talep sayesinde gerçekleşti.

Ada ekonomisi İngiltere’nin GSYİH’sinin yalnızca dörtte biri büyüklüğünde olmasına rağmen, Tayvan borsasında işlem gören şirketlerin toplam değeri yaklaşık 4,3 trilyon dolar seviyesine ulaştı. Böylece Tayvan, Avrupa’nın en büyük hisse senedi piyasasını geride bırakarak küresel finans sahnesinde yeni bir konuma yükseldi.

🏭 TSMC’nin Baskın Gücü

Tayvan borsasının kalbinde Taiwan Semiconductor Manufacturing Company TSMC (Tayvan Yarı İletken Üretim Şirketi) yer alıyor. Şirketin piyasa değeri 1,98 trilyon dolar ile ülke borsasının yaklaşık %40’ını oluşturuyor. Bu oran, büyük ekonomiler arasında benzeri görülmemiş bir yoğunlaşmayı temsil ediyor.

Karşılaştırma yapmak gerekirse, Apple, ABD’nin S&P 500 endeksinin yalnızca %7’sini oluşturuyor.

Tayvan Finansal Denetleme Komisyonu, bu yoğunlaşmayı dikkate alarak yerel fonların tek hisseye yatırım sınırını %10’dan %25’e yükseltti. Bu düzenleme yalnızca piyasa ağırlığı %10’u aşan şirketler için geçerli ve bu eşiği yalnızca TSMC karşılıyor. Değişiklik sonrası TSMC hisseleri %4,3, TAIEX endeksi ise %2,7 yükseldi.

💰 Rekor Kazançlar

TSMC geçtiğimiz hafta rekor düzeyde ilk çeyrek kazançlarını açıkladı.

• Net gelir yıllık bazda %40,6 artışla 18 milyar dolara ulaştı.

• Şirket, 2026 yılı için gelir beklentisini %30’un üzerinde büyüme olarak revize etti.

• Ayrıca, 2027’ye kadar sürecek yapay zekâ talebini karşılamak amacıyla yeni bir 3nm üretim tesisi kurma planlarını doğruladı.

Güney Kore Hızla Yaklaşıyor

Yarı iletken rekabetinde Güney Kore de hızla yükseliyor.

• KOSPI endeksi, 2026’da %44 artış göstererek Almanya ve Fransa’yı geride bıraktı.

• Samsung ve SK hynix, endeksin toplam ağırlığının neredeyse yarısını oluşturuyor.

• Samsung hisseleri 2025 başından bu yana 4 kat, SK hynix ise 6 kat değer kazandı.

Bu yükseliş, HBM (High Bandwidth Memory) talebinin mevcut üretim kapasitesini aşmasıyla süren “bellek süper döngüsü”nün bir yansıması olarak görülüyor.

🌍 Avrupa Geride Kalıyor

BNP Paribas Asya-Pasifik hisse araştırmaları başkanı William Bratton, Financial Times’a yaptığı açıklamada, ASML dışında Avrupa borsalarının yapay zekâ donanımı gelişiminden neredeyse hiç etkilenmediğini belirtti. Bratton’a göre mevcut yükseliş devam ederse, Güney Kore’nin de İngiltere’yi geride bırakması olası.

🔍 Küresel Dengesizlik

IMF verilerine göre Tayvan’ın GSYİH’si 977 milyar dolar, İngiltere’ninki ise 4,3 trilyon dolar. Ekonomik büyüklük açısından fark değişmemiş olsa da, borsa değerleri arasındaki fark dramatik biçimde tersine döndü. Bu durum, yapay zekâ altyapısı patlamasının finansal faydalarının ne kadar dar bir alana yoğunlaştığını açıkça gösteriyor.